Gặp vị tướng từng lái xe tăng, mê bóng đá, âm nhạc
QĐND - Thứ ba, 06/09/2011 | 17:28 GMT+7

QĐND Online - Tôi gặp ông giữa đời thường, anh lính lái chiếc xe tăng 980 huyền thoại năm nào, nay đã bước sang cái tuổi “lục tuần”. Tuy đã nghỉ hưu và về quây quần bên đàn cháu nội, ngoại nhưng người ta vẫn nhắc đến ông không chỉ đơn thuần là một vị tướng, một ông bầu bóng đá mà còn là một nhà thơ với nhiều tác phẩm còn sống mãi trong lòng bao thế hệ. Đó là Trung tướng Đoàn Sinh Hưởng, nguyên Tư lệnh Quân khu 4,  hiện là Chủ tịch Quỹ “Mãi mãi tuổi hai mươi”.

“Khi ấy tôi chỉ là một cậu bé”

Sinh ra trên mảnh đất Quảng Ninh, năm 1966, nghe theo tiếng gọi của Tổ quốc, ông hăng hái lên đường nhập ngũ, khi cuộc chiến tranh chống Mỹ cứu nước đang ở trong giai đoạn gay go và quyết liệt.

Vào lính ở cái tuổi “17 bẻ gẫy sừng trâu”, những năm đầu anh là lính bộ binh thuộc Trung đoàn 88, Sư đoàn 308 rồi  tham gia đánh trận ở Khe Sanh, Quảng Trị, Đường 9 và chiến dịch Mậu Thân năm 1968.

Trận đánh đầu tiên ở mặt trận Tây Nguyên mà Đoàn Sinh Hưởng tham gia là trận Đắc Pét năm 1974, một căn cứ liên hoàn biệt động quân của địch, trận đánh ấy ta đã thắng lớn.
Chẳng bao giờ tôi quên được đêm 30 Tết năm 1975, trên đường đi trinh sát, mỗi người lính được phát một cái kẹo Hải Châu và một điếu thuốc. Cả đội cứ mò mẫm đi trong đêm qua những vườn dưa của dân, ai cũng cảm thấy nhớ quê, nhớ nhà da diết”.  Trung tướng Đoàn Sinh Hưởn nhớ lại.
Trong chiến dịch Tây Nguyên (3-1975), ông đã được phong tặng anh hùng khi chỉ huy Đại đội 9 phối hợp với Đại đội bộ binh 1 đánh lui nhiều đợt phản kích của địch chiếm lại khu kho Mai Hắc Đế (Buôn Ma Thuột); tham gia đánh chiếm sở chỉ huy Sư đoàn 23 của ngụy, giải phóng Buôn Ma Thuột. Tiếp đó, trong trận đánh chiếm thị xã Tuy Hòa (Phú Yên), Đoàn Sinh Hưởng chỉ huy xe tăng M41 vừa thu được của địch, bắn 9 quả đạn diệt 1 trận địa pháo 105mm, bắn chìm 1 tàu chiến, 1 xuồng chiến đấu. Ngày 29-4-1975, ông chỉ huy đại đội phối hợp với bộ binh và đặc công chốt tại Cầu Bông diệt và bắt toàn bộ đơn vị M113 của địch với 22 chiếc. Tiếp đó, ông chỉ huy phân đội cùng các đơn vị bạn đánh chiếm sân bay Tân Sơn Nhất và Bộ Tổng Tham mưu ngụy trong chiến dịch Hồ Chí Minh lịch sử.

Là lính xe tăng, chiếc xe 980 do Đoàn Sinh Hưởng chỉ huy trong những ngày diễn tiến công giải phóng thị xã Buôn Ma Thuột đã dẫn đầu mũi đột kích tiến công vào Sở chỉ huy Sư đoàn 23 (quân đội Sài Gòn), rồi tiến ra sân bay Hòa Bình. “Chúng tôi cho quân bí mật phòng thủ ở Chư Nga, đến giờ xuất kích thì càn rừng lao vào thị xã. Vì xe tăng ta xuất hiện bất ngờ nên địch không kịp trở tay. Chúng tôi lao thẳng tới Sở chỉ huy sư đoàn 23, cùng với Trung đoàn 24, Sư đoàn 10 tiến công địch như vũ bão. Kíp xe của chúng tôi đã cùng đơn vị của anh Việt, Trung đoàn 24 bắt sống tên Đại tá Nguyễn Trọng Luật, Tỉnh trưởng Đắc Lắc”, ông kể lại.

Chiếc xe tăng 980 đã theo Đoàn Sinh Hưởng cùng đoàn quân giải phóng trên thế chẻ tre xốc tới đầu cầu Đà Rằng-Tuy Hòa (Phú Yên). Sau khi tiêu diệt 4 khẩu pháo án ngữ lối vào thị xã Tuy Hòa thì xe bị trục trặc nên phải để lại. Sau giải phóng, TP Buôn Ma Thuột đã dựng tượng đài chiến thắng ở Ngã Sáu và lấy xe tăng 980 làm biểu tượng cho khí thế tiến công hào hùng của quân đội ta, đó cũng là để lưu danh tinh thần chiến đấu anh dũng của quân và dân ta trong trận tiến công giải phóng Buôn Ma Thuột.

Trung tướng Đoàn Sinh Hưởng (ngoài cùng, bên phải), nguyên Tư lệnh Quân khu 4 giao lưu cùng các bạn trẻ Thành phố Vinh- Nghệ An. 

Khi được hỏi về cảm xúc của mình sau ngày cuối cùng của chiến tranh, ông tươi cười: “Sau khi chiếm được sân bay Tân Sơn Nhất và Bộ Tổng tham mưu địch, chúng tôi ôm chầm lấy nhau hò reo trong nước mắt của sự hạnh phúc và sung sướng. Suy nghĩ đầu tiên của tôi là không biết hoà bình rồi mình sẽ làm gì nhỉ? Trước tiên, mình sẽ về nhà thăm bố mẹ, thăm quê với hai gói kẹo và búp bê, chiếc cặp tóc dành tặng cho cô em gái”.

Thế rồi, nghiệp nhà binh được chọn khi ông vừa tròn 26 tuổi, được nhận danh hiệu Anh hùng LLVTND (năm 1975) với quân hàm Thiếu úy, Đại đội trưởng Đại đội xe tăng 9, Tiểu đoàn 3, Trung đoàn 273, Quân đoàn 3...
Thời gian sau này, ông dành nhiều thời gian cho nghiên cứu khoa học quân sự và có bằng Tiến sĩ, trở thành Tư lệnh Tăng thiết giáp rồi Trung tướng-Tư Lệnh Quân khu 4 cho tới khi trở về đời thường năm 2009.

…Và cái duyên nợ thơ ca

Chiến trường khốc liệt là thế, hào hùng là thế và đến tận bây giờ chính ông cũng không nhớ nổi duyên nợ nào đã khiến ông- một người lính trận say mê nghiệp thơ ca. Có lẽ đó là bom đạn, là sự khát khao đợi chờ của tình yêu đôi lứa, là sự hy sinh của biết bao nhiêu máu và nước mắt. Đã bao lần em lại ngồi nhớ anh/ Bím tóc ngày xưa xanh không còn nữa/ Cây bưởi sau nhà chẳng muốn ra hoa/ Mà em đợi anh nước mắt nhạt nhoà… Đó là cảm xúc được ông viết lên trong một lần trở lại thăm đồng đội tại Nghĩa trang Trường Sơn.Ông tình cờ gặp một phụ nữ tóc đã bạc phơ, quỳ bên những nấm mộ vô danh, cầm nắm hương trên tay mà nức nở: “Em vẫn chờ anh, vẫn đợi anh, đợi đến bạc cả mái đầu xanh của ngày ấy… Chỉ biết anh đã nằm lại đây mà sao em vẫn chưa tìm được đích danh phần mộ cho anh. Em chỉ cầu mong trong những nén nhang tri ân này, em được may mắn chạm tay mình lên thân xác của anh”. Và rồi trong cái nắng như cháy da thịt, người phụ nữ ấý vẫn đầu trần, tay châm hết những nắm hương này đến nắm hương khác, lần lượt đi khắp nghĩa trang, để rồi mỗi nén hương được chị thắp lên, nén nào cũng bùng cháy thành lửa.

Nhiều người còn biết đến ông với vai trò một “ông bầu”, một vị tướng mê bóng đá khi có công đưa đội bóng Quân khu 4 từ đội bóng phong trào trở thành chuyên nghiệp và xếp thứ hạng cao. Còn có một vị tướng Đoàn Sinh Hưởng của thơ và âm nhạc khi ông đã từng được trao Huy chương Vì sự nghiệp âm nhạc Việt Nam. Ông nói, ông đã làm khoảng vài trăm bài thơ và có 50 bài đã được phổ nhạc như: Mãi mãi tuổi thanh xuân, Tình yêu lính tăng, Hoa tím bên đường…

Trong 6 tác phẩm được giới thiệu trong các chương trình Tác phẩm mới, ca khúc: “Kim Liên ơi, thương bến Sài Gòn" phát tháng 5 vừa qua, là một ca khúc rất tình cảm ông viết về Bác Hồ và đã để lại ấn tượng sâu đậm trong lòng nhiều khán giả. Ông cũng là tác giả của bài hát Mãi mãi tuổi thanh xuân, sau khi đọc liền một mạch hết quyển nhật ký Đặng Thuỳ Trâm. Mặc dù đã về với cuộc sống đời thường nhưng người lính tăng năm nào vẫn hăng hái tham gia nhiều công tác xã hội, tiếp tục sáng tác nhạc và thơ. Hiện nay, ông là Chủ tịch Quỹ Mãi mãi tuổi hai mươi, nhiệm kỳ 2011-2015.

Bài, ảnh: Kim Thoa

Gõ tiếng việt: Off Telex