Tổ chức xây dựng lực lượng Hải quân nhân dân vững mạnh, đáp ứng yêu cầu bảo vệ biển, đảo của Tổ quốc
QĐND - Thứ hai, 11/05/2009 | 15:59 GMT+7

Quán triệt sâu sắc quan điểm, đường lối quân sự, quốc phòng của Đảng cùng các nghị quyết, chỉ thị của Đảng ủy Quân sự Trung ương và Bộ Quốc phòng, những năm qua, Quân chủng Hải quân đã đẩy mạnh xây dựng theo hướng “Cách mạng, chính quy, tinh nhuệ, từng bước hiện đại”; trong đó, tổ chức xây dựng lực lượng là một trong những nội dung được Quân chủng đặc biệt quan tâm.

Sau giải phóng miền Nam, thống nhất đất nước, trước yêu cầu bảo vệ chủ quyền và lợi ích quốc gia trên các vùng biển, đảo rộng lớn của cả nước, Đảng, Nhà nước, Bộ Quốc phòng đã quan tâm tổ chức xây dựng lực lượng Hải quân nhân dân vững mạnh. Tuy nhiên, so với yêu cầu, công tác này còn nhiều hạn chế. Thành phần, cơ cấu tổ chức của các lực lượng chưa cân đối, biên chế còn dàn trải; vẫn còn một số hình thức tổ chức của thời kỳ chiến tranh giải phóng, chưa phù hợp với điều kiện chiến tranh hiện đại; còn hiện tượng chồng chéo về chức năng, nhiệm vụ của các lực lượng hoạt động trên biển... Trong khi đó, tình hình trên các vùng biển nói chung và Biển Đông nói riêng tiếp tục diễn biến phức tạp, tiềm ẩn những nhân tố gây mất ổn định, ảnh hưởng đến chủ quyền, an ninh quốc gia. Thực tế cũng cho thấy, các quốc gia có biển ngày càng quan tâm đến biển và đang đẩy mạnh xây dựng lực lượng Hải quân; hằng năm, có hàng trăm cuộc diễn tập ở các quy mô khác nhau trên biển.

Ý thức đầy đủ tình hình đó, Đảng ủy, Bộ Tư lệnh Quân chủng Hải quân đã xác định chủ trương: đẩy mạnh tổ chức xây dựng lực lượng theo hướng “tinh, gọn, linh hoạt, cơ động cao, có số lượng hợp lý, có sức chiến đấu mạnh; coi trọng tính cân đối, hợp lý và đồng bộ”; bảo đảm vừa có lực lượng tại chỗ quản lý, phòng thủ theo khu vực, vừa có lực lượng cơ động tinh nhuệ, hiện đại, đủ khả năng xử lý kịp thời các tình huống, không để bị động, bất ngờ, hoàn thành tốt nhiệm vụ bảo vệ toàn vẹn chủ quyền và an ninh quốc gia trên các vùng biển của Tổ quốc. Theo đó, Quân chủng đã tập trung thực hiện tốt chức năng tham mưu cho Đảng, Nhà nước, Bộ Quốc phòng xây dựng quy hoạch tổng thể các lực lượng bảo vệ biển, đảo; chỉ đạo các cơ quan, đơn vị thực hiện nghiêm túc Chỉ lệnh về tổ chức lực lượng của Tổng Tham mưu trưởng; thường xuyên chấn chỉnh, kiện toàn tổ chức biên chế, phù hợp với yêu cầu xây dựng Quân chủng vững mạnh toàn diện, có trình độ và khả năng cơ động chiến đấu cao. Chú trọng thực hiện tốt công tác quản lý quân số theo biên chế; chủ động điều chỉnh số dôi dư giữa các bộ phận, tập trung ưu tiên bảo đảm quân số cho các đơn vị sẵn sàng chiến đấu (SSCĐ) và các đơn vị làm nhiệm vụ quan trọng khác. Vì vậy, tỷ lệ bảo đảm quân số hằng năm của Quân chủng luôn đạt trên 97% so với quy định. Mặt khác, Quân chủng còn thường xuyên chủ động tham mưu cho Đảng, Nhà nước, Đảng ủy Quân sự Trung ương và Bộ Quốc phòng về công tác đầu tư, mua sắm, đóng mới tàu thuyền, vũ khí, trang bị; đồng thời, tăng cường điều chỉnh, sắp xếp, bổ sung vũ khí, trang bị cho nhiệm vụ SSCĐ và các nhiệm vụ khác, bảo đảm sự đồng bộ, phù hợp với chức năng, nhiệm vụ của từng đơn vị.

Quán triệt và thực hiện Nghị quyết Hội nghị Trung ương 4 (khóa X) về “Chiến lược biển Việt Nam đến năm 2020”, với chủ trương “Xây dựng lực lượng mạnh để bảo vệ vững chắc chủ quyền và an ninh trên biển”1, thời gian tới, Quân chủng tiếp tục đẩy mạnh chấn chỉnh tổ chức và điều chỉnh biên chế cơ quan, đơn vị theo Đề án “Tổ chức quân đội đến năm 2010 và những năm tiếp theo”; hoàn chỉnh tổ chức, quy hoạch các căn cứ Hải quân phù hợp với các vùng chiến lược; đồng thời, nghiên cứu, điều chỉnh cơ cấu lực lượng, giải quyết tốt mối quan hệ biện chứng giữa số lượng và chất lượng, thời gian trước mắt và lâu dài, từng lực lượng và toàn Quân chủng, nhu cầu và khả năng... Ngoài tổ chức lực lượng truyền thống, Quân chủng tiếp tục nghiên cứu, từng bước phát triển lực lượng phù hợp với yêu cầu, nhiệm vụ trong tình hình mới, lấy việc nâng cao khả năng tác chiến là tiêu chuẩn cao nhất. Cùng với đó, triển khai xây dựng các cụm lực lượng tổng hợp, gồm: Hải quân, Phòng không-Không quân, Biên phòng, Cảnh sát biển, lực lượng vũ trang ven bờ của các quân khu... do lực lượng Hải quân làm nòng cốt (đây cũng là một trong những xu hướng tổ chức lực lượng của Hải quân nhiều nước trên thế giới). Mặt khác, tiếp tục đổi mới xây dựng tổ chức lực lượng tuần tra biển mạnh, bằng các tàu của Hải quân và máy bay trinh sát của Không quân; nâng cao khả năng phát hiện, xử lý các tình huống, đáp ứng yêu cầu quản lý vùng biển, đảo rộng lớn của Tổ quốc. Các đơn vị cần tập trung rà soát tổ chức và sắp xếp hợp lý hệ thống chỉ huy, quản lý; xác định rõ chức trách, nhiệm vụ của từng thành phần, lực lượng để xây dựng tổ chức, biên chế cho phù hợp. Đồng thời, phân định rõ thẩm quyền, chức năng, nhiệm vụ, mối quan hệ giải quyết công việc, tạo ra cơ chế điều hành từ trên xuống dưới thông suốt, có hiệu quả cao trong mọi hoạt động, tránh chồng chéo chức năng, nhiệm vụ. Bên cạnh đó, phải kiên quyết tinh giản hoặc giải thể các tổ chức, bộ phận không cần thiết; thực hiện “Làm việc theo chức trách, hành động theo điều lệnh”, duy trì nghiêm túc các chế độ trong ngày, tuần; thường xuyên quan tâm xây dựng các tổ chức quần chúng vững mạnh; tích cực đổi mới phong cách, tác phong công tác, làm cơ sở để nâng cao chất lượng, hiệu quả thực hiện nhiệm vụ được giao.

Để xây dựng lực lượng vững mạnh, Quân chủng chủ trương tập trung thực hiện tốt công tác tuyển chọn, đào tạo, xây dựng đội ngũ sĩ quan Hải quân có bản lĩnh chính trị vững vàng, phẩm chất đạo đức tốt, có trình độ năng lực ngang tầm nhiệm vụ. Theo đó, triển khai thực hiện tốt kế hoạch đào tạo và đào tạo lại đội ngũ nhân viên chuyên môn kỹ thuật, nhất là thợ kỹ thuật bậc cao, đáp ứng yêu cầu tiếp nhận, làm chủ vũ khí, trang bị mới; đồng thời, phấn đấu hoàn thành tốt kế hoạch hàng năm về tuyển quân và giáo dục, huấn luyện chiến sĩ mới; thực hiện đúng, kịp thời các quyết định điều chuyển, giải quyết chế độ, chính sách... theo quy định của pháp luật.

Để nâng cao chất lượng tổng hợp, sức mạnh chiến đấu của Quân chủng lên một bước mới, công tác xây dựng lực lượng phải kết hợp chặt chẽ với thực hiện tốt nhiệm vụ giáo dục chính trị, huấn luyện quân sự; chú trọng đổi mới, nâng cao hiệu quả công tác đảng, công tác chính trị, thực hiện nghiêm túc Nghị quyết số 5863 của Đảng ủy Quân chủng về “Nâng cao năng lực lãnh đạo, sức chiến đấu của các tổ chức đảng và chất lượng đội ngũ cán bộ, đảng viên trong Đảng bộ”. Các đơn vị cần gắn giáo dục chính trị với định hướng tư tưởng, hướng dẫn hành động cho bộ đội và tổ chức thực hiện các phong trào thi đua, đẩy mạnh Cuộc vận động “ Học tập và làm theo tấm gương đạo đức Hồ Chí Minh”, hướng vào “làm theo” tấm gương của Bác, theo phương châm sâu, rộng, hiệu quả, thiết thực, sát chức trách, nhiệm vụ, sát thực tiễn. Tiếp tục đổi mới, nâng cao chất lượng huấn luyện, diễn tập; bảo đảm huấn luyện sát với nhiệm vụ, phương án chiến đấu, phù hợp với tổ chức, biên chế của từng đơn vị, lấy nhiệm vụ bảo vệ vững chắc chủ quyền biển, đảo làm mục tiêu cao nhất. Đồng thời, các đơn vị cần chú trọng thực hiện chế độ phân cấp trong huấn luyện theo đúng chức trách, cương vị được giao; nâng cao tính chính quy trong chỉ đạo, quản lý huấn luyện, diễn tập ở tất cả các cấp, bảo đảm sự thống nhất cao từ Quân chủng đến đơn vị tàu, đại đội; tập trung huấn luyện hiệp đồng giữa các lực lượng Phòng không-Không quân, Đặc công Hải quân, Tên lửa bờ, Hải quân đánh bộ... nhằm không ngừng nâng cao năng lực quản lý, bảo vệ chủ quyền biển, đảo, khả năng chiến đấu, SSCĐ của các lực lượng. Bên cạnh đó, các đơn vị Hải quân còn phải tổ chức lực lượng tham gia phối hợp với các lực lượng khác hoạt động trên biển (kể cả phối hợp với Hải quân của một số nước trong khu vực), tăng cường tuần tra, quản lý biển, kịp thời đấu tranh có hiệu quả với các hoạt động xâm nhập chủ quyền vùng biển. Ngoài ra, các đơn vị còn phải tổ chức lực lượng sẵn sàng tham gia tìm kiếm, cứu hộ, cứu nạn người và phương tiện, giải quyết thảm họa môi trường trên biển, kể cả ở vùng biển, đảo xa bờ.

Cùng với tổ chức, xây dựng lực lượng thường trực, các đơn vị trong Quân chủng còn phải thường xuyên quan tâm tổ chức xây dựng lực lượng dự bị động viên vững mạnh, có số lượng hợp lý. Trong đó, chú trọng nâng cao chất lượng xây dựng đội ngũ sĩ quan dự bị động viên từ nguồn là đối tượng có trình độ, kiến thức cao về hàng hải; nhất là những em đã tốt nghiệp cao đẳng, Đại học Hàng hải và các ngành nghề phù hợp với đặc thù hoạt động trên biển. Tiếp tục phối hợp với địa phương xây dựng và thực hiện tốt “Quy chế huy động lực lượng tàu, thuyền dân sự tham gia bảo vệ chủ quyền vùng biển”, nâng cao khả năng động viên phương tiện, tàu thuyền trong nền kinh tế quốc dân, sẵn sàng huy động khi cần thiết; tăng cường giúp đỡ các địa phương ven biển xây dựng lực lượng dân quân, tự vệ biển vững mạnh.

Trang bị của Hải quân là vấn đề lớn, luôn được Đảng, Nhà nước và Bộ Quốc phòng quan tâm. Tuy nhiên, yêu cầu, nhiệm vụ mới đòi hỏi phải tiếp tục được nâng cấp, bổ sung, phương tiện, trang bị hiện đại. Thời gian tới, Quân chủng tiếp tục thực hiện chức năng tham mưu trong lĩnh vực đầu tư, mua sắm, sản xuất trang bị, phương tiện hải quân theo hướng: hiện đại, đồng bộ, có trọng điểm; chủ động triển khai kịp thời, có hiệu quả các chương trình, dự án đã được phê duyệt. Đồng thời, xây dựng tổ chức, biên chế phù hợp với trang bị mới, làm cơ sở nâng cao trình độ quản lý, khai thác, sử dụng vũ khí, trang bị mới cho cán bộ, chiến sĩ của Quân chủng.

Là lực lượng nòng cốt bảo vệ chủ quyền biển, đảo, thềm lục địa và bảo vệ lợi ích quốc gia trên biển, Quân chủng còn phải thực hiện tốt chức năng tham mưu trong xây dựng các văn bản quy phạm pháp luật liên quan đến khai thác, bảo vệ biển, đảo; bổ sung, hoàn thiện cơ chế quản lý của Nhà nước đối với các lực lượng hoạt động, khai thác trên biển, tổ chức xây dựng thế trận quốc phòng-an ninh (QP-AN) vững mạnh trên các vùng biển, đảo của Tổ quốc. Đồng thời, thực hiện nghiêm việc tổ chức, sắp xếp, đổi mới các doanh nghiệp của Quân chủng, bảo đảm hoạt động lao động sản xuất, làm kinh tế theo đúng pháp luật; đẩy mạnh kết hợp QP-AN với kinh tế; tham gia nghiên cứu, xây dựng quy hoạch và từng bước hoàn thiện hệ thống bảo đảm hậu cần, kỹ thuật phục vụ phát triển kinh tế-xã hội và đáp ứng yêu cầu hoạt động của lực lượng vũ trang trên biển và ven biển; tích cực tham gia xây dựng, phát triển các công trình lưỡng dụng (đặc biệt là hệ thống cảng biển, cảng hàng không, khu neo đậu tàu thuyền, đường giao thông ven biển và các công trình trên đảo) phục vụ phát triển kinh tế-xã hội và quân sự, quốc phòng. Bên cạnh đó, Quân chủng còn tích cực tham gia xây dựng khu kinh tế- quốc phòng, góp phần củng cố thế trận QP-AN, giữ vững chủ quyền, an ninh và lợi ích quốc gia trên các vùng biển, đảo của Tổ quốc.

Chuẩn đô đốc PHẠM NGỌC MINH

Phó Tư lệnh-TMT Quân chủng Hải quân

1- ĐCSVN - Văn kiện Hội nghị lần thứ tư Ban Chấp hành Trung ương khóa X, Nxb CTQG, H. 2007, tr. 84.

Gõ tiếng việt: Off Telex