Cành đào từ Tây Bắc
QĐND - Thứ năm, 15/12/2011 | 23:32 GMT+7

QĐND - Năm nào cũng thế, cứ vào khoảng hai lăm, hai sáu Tết là anh lại nhận được một cành hoa đào rừng gửi từ Tây Bắc xuống. Lần đầu, chị hỏi, anh bảo của bạn bè đồng nghiệp cũ trên ấy gửi tặng. Chị không hỏi gì thêm, chạy ngay ra đầu phố mua một chiếc bình lớn. Nhờ chiếc bình ấy mà cành đào rừng không còn vẻ lạc lõng nơi đất người. Chị còn treo lên đó những vật trang trí nhỏ bắt mắt, một tấm thiệp chúc mừng năm mới và dăm phong bao lì xì… Trông cành hoa rực rỡ hơn hẳn… Năm nào chị cũng làm công việc ấy với một niềm thích thú… Có lẽ chị mừng vì đã tiết kiệm được một khoản? Anh thì lại mừng vì lẽ khác…

* * *

Trước khi chuyển hẳn về công tác trên thành phố anh đã có thời gian dài giảng dạy tại một trường học ở Tây Bắc. Khi ấy anh còn rất trẻ, vừa tốt nghiệp đại học thì được phân công lên đó. Sau sáu năm, anh nhận được quyết định chuyển về dưới xuôi. Mặc dù không muốn rời xa mảnh đất “dính người” ấy nhưng do áp lực của gia đình, đồng nghiệp vì cho rằng “đây là cơ hội nhiều người mơ chẳng được” anh đành thu xếp hành lý trở về mang theo lời hứa rằng sau khi công việc ổn định sẽ đón người con gái anh yêu thương suốt sáu năm xuống đoàn tụ. Thế nhưng, cuộc sống có quá nhiều thứ bất ngờ mà anh không lường trước được. Anh lập gia đình, sinh con và có một cuộc sống bình lặng giữa lòng Hà Nội. Anh đã lỡ hẹn, đã thất hứa với người con gái Tây Bắc. Cảm giác tội lỗi luôn xâm chiếm anh. Nỗi nhớ trong anh không khi nào nguôi ngoai. Anh coi đó là số mệnh, là “có duyên mà không có phận”. Anh thường giấu vợ, tìm gặp người yêu cũ trong những lần có dịp đi công tác lên Tây Bắc. Hai người thường gặp nhau trong quán café nhỏ gần trường học anh từng giảng dạy. Họ ngồi nói chuyện tâm sự với nhau về những nỗi niềm trong cuộc sống, ôn lại những kỷ niệm xưa… Đôi khi anh nói về sự ân hận và day dứt của mình, những lời xin lỗi chân thành của anh khiến người con gái ấy rơi nước mắt… Sau mỗi lần gặp mặt như thế, anh vừa vui lại vừa buồn, vừa như tìm được khoảng yên bình trong tâm hồn nhưng cũng lại giống như chất thêm một tảng đá trong suy tư của mình. Người con gái ấy vẫn chưa lấy chồng… Anh biết cô ấy vẫn còn nặng tình nặng nghĩa với anh dù cô ấy một mực phủ nhận: “Cái số em nó thế! Mẹ em đi xem bói, thầy phán em phải một hai năm nữa mới lấy được chồng. Thầy bảo em cao số còn mẹ thì bảo già kén hẹn hom. Mẹ sốt sắng lắm rồi nhưng em thì chẳng lo, em tin vào số mệnh”. Anh càng thấy mình có lỗi hơn bao giờ hết. Anh thấy mình phải có trách nhiệm với cô ấy, anh muốn chở che bù đắp cho cô ấy. Anh sẵn sàng từ bỏ mọi thứ để có thể được ở bên người con gái mà anh thương yêu suốt bao nhiêu năm nay. Nhưng anh lại không thể, lý trí của anh không cho phép và bản thân người con gái ấy cũng không đồng ý: “Chỉ cần anh nhớ về em thôi! Chị ấy và hai đứa bé không có lỗi! Đó là số mệnh rồi anh ạ!”

* * *

Gia đình anh rất nghèo lại đông con. Anh học đại học năm thứ hai thì cha anh đi phụ xây cho người ta bị ngã gãy xương đùi, vậy là bao nhiêu nhọc nhằn đều dồn cả lên đôi vai của mẹ. Không có tiền đóng học phí, hơn nữa lại là con trai cả trong gia đình, không đành lòng nhìn cha mẹ khổ sở, những đứa em đói khát anh đã bỏ học để kiếm việc làm thêm… Thương cậu học trò nghèo chăm ngoan, hiếu học thầy đã động viên anh quay lại giảng đường, lo tiền viện phí cho cha anh, tiền học phí cho anh và còn nhờ người quen giúp cho anh một việc làm thêm để đỡ đần mẹ lo cho các em. Với anh, thầy chính là vị cứu tinh mà có mang cả mạng sống của mình đến đáp công ơn anh cũng cam lòng. Lại một lần nữa, chính thầy đã giúp anh được luân chuyển về thành phố giảng dạy… Tất cả những việc làm ấy anh đều ghi nhớ trong lòng chờ ngày đền đáp công ơn to lớn ấy. Giây phút cuối cùng còn được nhìn thấy ánh mặt trời, thầy cầm tay anh nhờ anh chăm sóc cho đứa con gái duy nhất của thầy - đứa con kém may mắn khi ngay từ nhỏ đã không có được tình yêu thương của người mẹ… Anh đã không thể từ chối. Nhưng với chị anh chỉ có tình thương.

                                                                     * * *

Người con gái ấy là vợ anh bây giờ. Chị kém anh 6 tuổi, đã tốt nghiệp đại học và có bằng thạc sĩ. Chị là người phụ nữ hiền lành, chăm chỉ và rất biết cách cư xử với mọi người. Mẹ mất sớm, với chị cha là tất cả niềm vui, hạnh phúc trong cuộc sống. Cái ngày cha cũng theo mẹ bỏ chị lại, chị đã khóc ngất đi. Chị không còn điểm tựa, không còn người thân nào khác ngoài anh… Dù biết anh đã có một mối tình sâu đậm với cô gái Tây Bắc nhưng chị vẫn yêu anh tha thiết. Chị tin và hy vọng rằng tình yêu của mình cũng sẽ khiến anh rung động và đáp trả… Trước khi hỏi chị có muốn kết hôn với anh không, anh đã kể hết tất cả cho chị nghe. Anh nói dù có lấy nhau nhưng anh vẫn cần thời gian… và chị chấp nhận. Họ kết hôn. Hai đứa con lần lượt ra đời. Cuộc sống cứ thế êm đềm trôi đi... Anh vẫn chăm lo, yêu thương chị và các con nhưng chị biết thứ tình cảm anh dành cho chị chỉ là tình thương, là sự che chở bảo vệ giống như trách nhiệm… Tình yêu thực sự anh đã vĩnh viễn dành cho người con gái Tây Bắc ấy. Chị không giận hờn hay trách móc anh về điều đó. Sau này, có lần chị từng nói với anh:

- Em nghe nói chị ấy vẫn chưa lấy chồng…

- …

- Hay là anh…

Chị chưa nói dứt câu anh đã nói với vẻ bực tức:

- Em đừng nói linh tinh. Cái gì qua rồi thì cho qua. Từ lâu rồi anh không gặp và cũng không nhớ đến nữa vậy thì chẳng có lý do gì để em nhớ cả. Đây là lần cuối cùng anh nghe em nói về chuyện này!

                                                       * * *

Người yêu cũ của anh quyết định lấy chồng. Hai người gặp nhau trong quán café như mọi lần. Chị nói đây sẽ là lần cuối cùng hai người gặp nhau… Mỗi năm, khi Tết đến chị sẽ gửi tặng anh một cành đào rừng Tây Bắc để nhắc nhớ, thế là đủ…

Kể từ đó chưa một lần chị đặt chân đến quán café ấy; anh cũng từ chối các chuyến công tác lên Tây Bắc, nếu bắt buộc phải đi thì anh chọn nghỉ tại một nơi cách xa trường cũ… Và mỗi năm, anh lại nhận được một cành đào từ Tây Bắc gửi xuống. Anh thấy vui và ấm lòng vì điều đó. Vợ anh không hề hay biết, chị vẫn tin đó là của đồng nghiệp cũ gửi tặng anh.

                                                              * * *

29 Tết, vẫn không có cành hoa nào được gửi xuống…

- Hay là để em ra chợ hoa mua một cành nhé!

- Cành gì?

- … Mọi năm nhà mình quen có hoa bạn cũ trên Tây Bắc gửi tặng, năm nay không có em thấy cứ thiếu thiếu không khí thế nào ấy.

- Anh thì chẳng thấy có vấn đề gì. Có hoa cũng tốt, có thêm khí thế cho năm mới nhưng không có cũng chẳng sao. Hơn nữa giờ muộn rồi, hoa đẹp người ta mua hết cả…

Chị thấy anh nói cũng có lý. Giờ này làm gì còn hoa đẹp.

Anh nói vậy nhưng cả Tết đó anh có vẻ lo lắng không yên. Vẫn chúc tụng, gặp gỡ… nhưng trong anh đượm một nỗi buồn. Phải chăng người con gái ấy đã quên anh?

                                                                  * * *

Một năm qua đi, giữa cuộc sống xô bồ lo toan hối hả, thi thoảng trong anh lại gợn lên nỗi nhớ, nỗi buồn về cành hoa lỗi hẹn.

25 Tết, anh lại tìm thấy được niềm vui và sự yên bình khi nhận được một cành đào rừng từ Tây Bắc gửi xuống. Chị lại làm công việc cũ, lấy chiếc bình lớn ra, cắm cành đào vào đó và cùng hai đứa trẻ treo lên nó những chiếc thiệp chúc mừng, những phong bao lì xì đỏ thắm… Đúng là có thêm cành hoa đào, không khí trong nhà vui và hào hứng hơn hẳn. Tiệc tùng, gặp gỡ, chúc tụng… chị lại thấy trên gương mặt anh một niềm vui trọn vẹn.

30 Tết, bất ngờ có một người bạn trên Tây Bắc về Hà Nội ghé qua chơi. Anh mừng lắm, đồng nghiệp cũ lâu ngày mới gặp mặt mà.

- Chị và hai cháu không có nhà hả anh?

- Đi chợ hoa từ sáng rồi. Mà sao cậu không ở trên đấy ăn Tết cùng vợ con, buổi này còn xuống Hà Nội?

- Em xuống từ hôm qua giải quyết chút việc, tiện ghé qua thăm anh. Năm rồi không thấy anh lên trên đó, hay anh quên cái đất ấy rồi.

- Ừ! Bận bù đầu, không có thời gian đi đâu cả. Nhớ! nhớ lắm ý chứ… Các cậu chẳng bảo cái đất ấy “dính người” là gì.

- Em đùa anh vậy thôi chứ anh nhờ em gửi cho cành đào rừng từ trên ấy xuống đây là em biết rồi…

Anh hơi sững người trước câu nói của người đồng nghiệp cũ.

- …

- Hôm chị gọi điện lên bảo tìm một cành đào rừng gửi xuống cho anh, em cứ tưởng chị đùa… Hà Nội thiếu gì hoa. Nhưng công nhận là cành đào rừng trông vẫn đẹp tự nhiên hơn hẳn đào trồng anh nhỉ!

Sau khi tiễn bạn ra về, anh chạy ra đầu ngõ mua một chiếc bình hoa mới về thay vào chỗ chiếc bình hoa chị mua năm nào; lại mua thêm một chiếc chậu cảnh để ra Tết anh sẽ trồng cành hoa này vào đó, chờ đợi ngày nó nảy mầm trong lất phất mưa xuân…

Truyện ngắn của HUỆ VĂN

Gõ tiếng việt: Off Telex